LGS puanı nasıl hesaplanır? MEB formülü adım adım
Ham puan, standart puan, ağırlıklı standart puan ve 100–500 arası Merkezî Sınav Puanı. MEB 2026 kılavuzundaki formüller, katsayılar ve muafiyet hesabı.
Liselere Geçiş Sistemi kapsamındaki merkezî sınavda öğrencinin aldığı puan, doğru-yanlış sayılarının basit bir toplamı değildir. MEB, her testteki başarıyı o yıl sınava giren bütün öğrencilerin başarısıyla karşılaştıran bir yöntem kullanır. Bu yöntem MEB’in her yıl yayımladığı Sınavla Öğrenci Alacak Ortaöğretim Kurumlarına İlişkin Merkezî Sınav Başvuru ve Uygulama Kılavuzu’nun “Sınavın Değerlendirilmesi” bölümünde açıkça yazar. Aşağıda 2026 kılavuzundaki formülleri adım adım açıklıyoruz.
Sınavın yapısı
2026 kılavuzuna göre sınav aynı gün iki oturumda yapılır ve toplam 90 çoktan seçmeli soru içerir; her sorunun dört seçeneği vardır.
| Oturum | Süre | Test | Soru | Katsayı |
|---|---|---|---|---|
| Sözel | 75 dakika | Türkçe | 20 | 4 |
| T.C. İnkılap Tarihi ve Atatürkçülük | 10 | 1 | ||
| Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi | 10 | 1 | ||
| Yabancı Dil | 10 | 1 | ||
| Sayısal | 80 dakika | Matematik | 20 | 4 |
| Fen Bilimleri | 20 | 4 |
1. adım: ham puan (net)
Her test için ham puan şu formülle bulunur:
Ham puan = doğru sayısı − (yanlış sayısı ÷ 3)
Üç yanlış bir doğruyu götürür; boş bırakılan soru ne kazandırır ne kaybettirir. Örneğin Türkçede 15 doğru, 3 yanlış ve 2 boş olan öğrencinin ham puanı 15 − 1 = 14’tür. Birden fazla seçeneğin işaretlendiği ya da tam silinmeden değiştirilen işaretlemeler optik okuyucu tarafından yanlış sayılır.
2. adım: standart puan
Ham puanlar, her test için o yıl sınava giren bütün öğrencilerin ortalaması ve standart sapması kullanılarak ortalaması 50, standart sapması 10 olan bir ölçeğe dönüştürülür:
Standart puan = 10 × (ham puan − testin ortalaması) ÷ testin standart sapması + 50
Bu adımın anlamı şudur: aynı net, testin zor olduğu bir yılda daha yüksek, kolay olduğu bir yılda daha düşük standart puana karşılık gelir. Örneğin bir testin ortalaması 10, standart sapması 4 ise o testte 14 net yapan öğrencinin standart puanı 10 × (14 − 10) ÷ 4 + 50 = 60 olur.
3. adım: ağırlıklı standart puan
Her testin standart puanı, katsayısıyla çarpılır:
Ağırlıklı standart puan (ASP) = standart puan × katsayı
Türkçe, matematik ve fen bilimleri testleri 4, diğer üç test 1 katsayıya sahiptir. Altı testin ağırlıklı standart puanları toplanarak toplam ağırlıklı standart puan (TASP) bulunur.
4. adım: 100–500 ölçeği
Son adımda TASP, en küçüğü 100 ve en büyüğü 500 olan bir ölçeğe taşınır:
MSP = 100 + 400 × (TASP − en küçük TASP) ÷ (en büyük TASP − en küçük TASP)
Kılavuza göre “en küçük TASP”, hiçbir testi ikili ya da toplu kopya nedeniyle iptal edilmeyen öğrenciler içindeki en küçük değer; “en büyük TASP” ise tüm öğrenciler içindeki en büyük değerdir. Bütün soruları doğru yanıtlayan öğrenciler bu nedenle 500 puan alır. MEB’in 2026 Merkezî Sınav Raporu’na göre 2026’da 452 öğrenci 500 tam puan aldı.
Muafiyet durumunda
Din kültürü ve ahlak bilgisi ya da yabancı dil testinden muaf olan öğrenciler için o testin ağırlıklı standart puanı, öğrencinin diğer testlerdeki başarısına oranlanarak hesaplanır: diğer testlerdeki ASP toplamı, bu testlerden alınabilecek en yüksek ASP toplamına bölünür ve muaf olunan testten alınabilecek en yüksek ASP ile çarpılır. Böylece muafiyet öğrencinin puanını ne artırır ne de azaltır; yalnızca diğer testlerdeki başarısı o teste yansıtılır.
Neden netlerden kesin puan hesaplanamaz?
Formüldeki test ortalamaları, standart sapmalar ve en küçük/en büyük TASP değerleri o yılın bütün adaylarından hesaplanır ve MEB bu değerleri puanlar açıklanmadan önce yayımlamaz. 2026’da sınava 994.358 öğrenci katıldı; bu dağılım bilinmeden netlerden 100–500 arasındaki puanı hesaplamak ancak tahmin olur. MEB’in raporundaki ortalama madde güçlüğü değerleri (en zor test matematik, 0,28; en kolay test din kültürü, 0,63) testlerin zorluğu hakkında fikir verir ama ortalama ham puanı ya da standart sapmayı vermez.
LGS net hesaplayıcısı bu yüzden 1. ve 3. adımı birebir uygular: netlerinizi ve katsayılarla ağırlıklandırılmış ham puanınızı (en fazla 270) hesaplar, 100–500 puanı üretmez.
Eşit puan durumunda
Merkezî yerleştirmede puanların eşit olması hâlinde MEB’in yerleştirme raporuna göre sırasıyla okul başarı puanı, 8., 7. ve 6. sınıftaki yıl sonu başarı puanları, özürsüz devamsızlık, tercih önceliği ve yaşı küçük olan öğrenci önceliği dikkate alınır. Okul başarı puanının önemini gösteren bir başka veri de MEB raporundadır: 2026’da okul başarı puanı ile merkezî sınav puanı arasındaki korelasyon 0,79 olarak hesaplanmıştır.
Özel ortaokul öğrencileri için
Özel ortaokullarda okuyan 8. sınıf öğrencileri de merkezî sınava aynı koşullarla başvurur; başvuruyu veli e-Okul üzerinden yapar ve okul müdürlüğü onaylar. Puan hesabında okul türüne göre hiçbir fark yoktur.
Sonuçlar ne zaman açıklanır?
2026 takviminde sınav 13 Haziran’da yapıldı, puanlar 10 Temmuz 2026’da e-Okul üzerinden açıklandı. Sonuç belgesinde öğrencinin puanı ile Türkiye geneli yüzdelik dilimi yer alır; yüzdelik dilimin nasıl okunacağını yüzdelik dilim rehberinde anlattık. 2026 yılının bütün resmî rakamlarını LGS 2026 sayfasında bulabilirsiniz.
Kaynaklar
Sık sorulan sorular
LGS’de yanlışlar doğruyu götürür mü?
Evet. Her testin ham puanı, doğru sayısından yanlış sayısının üçte biri çıkarılarak bulunur; yani üç yanlış bir doğruyu götürür. Boş bırakılan soru puanı etkilemez.
Hangi derslerin katsayısı yüksek?
Türkçe, matematik ve fen bilimleri testlerinin ağırlık katsayısı 4; T.C. inkılap tarihi ve Atatürkçülük, din kültürü ve ahlak bilgisi ile yabancı dil testlerinin katsayısı 1’dir.
Netlerimden puanımı kesin olarak hesaplayabilir miyim?
Hayır. Standart puan, o yıl sınava giren tüm öğrencilerin test ortalaması ve standart sapmasıyla hesaplanır; bu değerler yayımlanmadığı için kesin puanı yalnızca MEB hesaplar.
Puan neden 100 ile 500 arasında?
Toplam ağırlıklı standart puanlar, en küçüğü 100 ve en büyüğü 500 olan bir ölçeğe dönüştürülür. Bu yüzden en yüksek toplam ağırlıklı standart puana sahip öğrenci 500 alır.