Özel okul seçerken sorulacak 30 soru

Okul ziyaretleri çoğu zaman tanıtım sunumlarıyla geçer; oysa kayıt kararını belirleyen asıl bilgiler yazılı belgelerde ve yönetmelik kurallarındadır. Aşağıdaki sorular, veliye yönetmelikle tanınmış hakları ve okulun yerine getirmesi gereken yükümlülükleri temel alır. Her sorunun yanına dayanağını yazdık; böylece yanıtı değerlendirirken neyin zorunlu, neyin okulun tercihi olduğunu ayırt edebilirsiniz.

İzin ve kurum bilgileri

1. Okulun MEB izni hangi kademeleri ve hangi binayı kapsıyor? İzinli kurumlar ÖÖKGM’nin kurum listesinde kurum türü, il ve ilçeye göre görünür.
2. Tanıtım materyallerinde karekod var mı, karekod doğru kuruma yönlendiriyor mu? Her türlü tanıtımda kurum bilgilerini içeren karekod bulunmalı ve karekod kurum girişinde görünür yerde asılı olmalıdır (yönetmelik ek md. 4).
3. Okulun adı değişecek mi? Yabancı adla izin almış Türk özel okulları en geç 1 Ekim 2026’ya kadar Türkçe ad için başvurmak zorunda.
4. Kurum kontenjanı nedir, şu an kaç öğrenci var? Okuldaki toplam öğrenci sayısı kurum kontenjanını aşamaz (md. 51/4).

Ücret ve ilan

5. MEBBİS’e işlenmiş ücret ilanının çıktısını görebilir miyim? İlan okulda velilerin görebileceği yere asılır, varsa internet sitesinde yayımlanır (md. 54/1-ç).
6. Eğitim ücreti ve her ek hizmet ayrı satırda, KDV oranıyla mı yazılı?
7. Hangi hizmetler isteğe bağlı? Yemek, kıyafet, etüt gibi hizmetlerden yalnızca talep eden veliler yararlanır (md. 53/5).
8. Geçen yıla göre artış oranı nedir? Ara sınıflarda ve devam eden öğrencilerde tavan, önceki yılın aralık ayı Yİ-ÜFE ile TÜFE ortalamasının 1,05 katıdır; 2026-2027 için %30,74. Kendi hesabınızı ücret artış sınırı aracıyla yapabilirsiniz.
9. Kayıt parası, bağış ya da ders kitabı ücreti isteniyor mu? Bunların hiçbiri alınamaz (md. 54/1-b, 53/6; MEB Genelgesi 2026/70).
10. Kıyafet serbest piyasadan alınabiliyor mu? Okullar kıyafetin serbest piyasadan alınmasını engelleyemez (md. 64/2).

İndirim, burs ve ödeme

11. Peşin, taksit ve indirim koşulları ilanda yazılı mı? (md. 54/1-a)
12. İndirimler nasıl birleşiyor; toplamda %50 sınırı aşılıyor mu?
13. Burs sınavı ocak–mart arasında ve ücretsiz mi yapılıyor? (md. 62/6)
14. Burs sonraki yıllarda hangi şartla sürüyor, kaybedilirse ücret nasıl hesaplanıyor?
15. Kardeş indirimi hangi kardeşe ve hangi ücret kalemine uygulanıyor?
16. Ödemeler kurum adına bildirilen banka hesabına mı yapılıyor? (md. 55/3)

Sözleşme ve iade

17. Sözleşmeyi kim imzalıyor, imza yetkisi var mı? (md. 31/4)
18. Vazgeçersem ne kadarını geri alırım? Öğretim yılı başlamadan ayrılmada %10 kesinti; sonrasında %10 artı okunan günler; iade en geç bir ay içinde (md. 56).
19. LGS ile sınavlı bir resmî liseye yerleşirsem tam iade yapılıyor mu? Öğretim yılı başlamadan kayıt belgelenirse ücretin tamamı iade edilir (md. 56).
20. Sözleşmede yönetmeliğe aykırı bir iade ya da ceza maddesi var mı?

Servis

21. Servis ücreti ilin resmî tarifesine uygun mu? Taşımacılar belediye organlarının belirlediği tarifeye uymak zorundadır.
22. Araç kaç yaşında, her koltukta üç noktalı emniyet kemeri var mı? Araç yaşı on ikiyi geçemez.
23. Taşınırsam ya da okuldan ayrılırsam kalan aylar iade ediliyor mu? Yönetmeliğe göre edilmesi gerekir.
24. Çocuğun serviste geçireceği azami süre ne? Azami seyahat süresi okul yönetimince belirlenir.

Eğitim ortamı ve güvenlik

25. Rehber öğretmen var mı? 2026 Makam Oluru ile her özel ilkokul, ortaokul ve lisede en az bir rehber öğretmen zorunlu.
26. Güvenlik kamerası hangi alanlarda, kayıtlar ne kadar tutuluyor? Giriş-çıkış, kapı ve koridorlarda en az 90 gün kayıt; derslik ve tuvalet gibi alanların içini gören kamera yasak.
27. Derslikler kaç metrekare, bir sınıfta kaç öğrenci var? Öğrenci başına en az 1,5 m²; ilkokul, ortaokul ve lise derslikleri 20 m²’den küçük olamaz.
28. Türkçe dersleri kim veriyor? 2026-2027’den itibaren Türkçe okutulması gereken dersleri okutacak yabancı uyruklu öğretmenlerden en az C1 düzeyinde Türkçe yeterlik belgesi aranıyor.

Kayıt süreci

29. Kesin kayıt ile ön kayıt arasındaki fark nedir, ön kayıt için ödeme isteniyor mu? Ücret ilan edilmeden tahsilat yapılamaz (md. 54/1-c).
30. Ücretsiz okuma kontenjanı nasıl uygulanıyor? Her özel okul öğrencilerinin en az %3’ünü ücretsiz okutmak zorundadır (5580 md. 13).

Sorulara ek: resmî sayılarla bağlam

Okulun tanıtımındaki iddiaları değerlendirirken ilinizin resmî istatistiklerine bakmak da yararlıdır. Örneğin ilinizde kaç özel ortaokul olduğunu, özel okullarda öğretmen başına kaç öğrenci düştüğünü ve özel okul sayısının yıllar içinde nasıl değiştiğini il sayfalarında görebilirsiniz. Bu bilgiler bir okulun “bölgedeki tek” ya da “en büyük” gibi iddialarını sınamanıza yardımcı olur.

Yanıtları nasıl değerlendirmeli?

Bu soruların bir kısmının yanıtı “evet/hayır”dır ve yönetmelikle belirlenmiştir; okulun bu konularda farklı bir uygulama yapması mümkün değildir. Diğer kısmı ise (burs koşulları, indirimlerin birleşimi, kardeş indirimi) okulun tercihidir; önemli olan bunların yazılı olmasıdır. Yanıtları yazılı olarak alamadığınız konuları sözleşmeye eklemeyi istemek en güvenli yoldur.

Farklı okulları karşılaştırırken aynı soruları sormak ve toplam maliyeti aynı esasla hesaplamak gerekir. 4 yıllık toplam maliyet aracı, taksit karşılaştırma aracı ve kardeş indirimi aracı bu karşılaştırma için hazırlandı. İlinizdeki özel okul sayısını ve derlenebilen ücret ilanlarını il sayfalarında bulabilirsiniz.

Kaynaklar

1. MEB Özel Öğretim Kurumları Yönetmeliği (konsolide)
2. OÖKGM Özel Öğretim Kurumları listesi
3. Özel Öğretim Kurumları Standartlar Yönergesi
4. OÖKGM Rehber öğretmen ve kamera yazısı (04.06.2026)
5. OÖKGM ÖÖKY 11/4 iptal kararı yazısı (23.07.2026)
6. Okul Servis Araçları Yönetmeliği
7. 5580 sayılı Özel Öğretim Kurumları Kanunu (konsolide)